© Hugo Kaagman 2005 e-mail: info@artkitchen.nl Tel. 0(031)651483623
|
British Airways Tailfins 1997 |
Painting "Delftblue Daybreak" special made for the tailfins of 17 airplanes of British Airways as part of their new corporate identity.
|
"DELFTBLUE DAYBREAK", 1996, acrylic on canvas, 100 x 100 cm. |
Painting "Delftblue Daybreak"
special made for the tailfins of more than 10
Boeings of British Airways as part of their new corporate identity. For the
country the Netherlands they commissioned Hugo Kaagman to make a celebration of
his community, that was to be the painting ‘DELFTBLUE DAYBREAK, 1996,
acrylic on canvas, 100 x 100 cm. Featuring a ‘daybreak’ of a plate rising up
above a horizon of traditional Dutch tileware. This stencilled and hand-painted
piece, itself square like a giant tile, makes a positive statement about Holland
and its associated imagery. In it I want to use the traditions of the past and
modernise them for the future’, and in this work I employ apparently highly
traditional images – a tree, a windmill, a cow, birds and a cyclist – in
conventional blue and white, mirrored and repeated, but combined in a completely
new way. In addition, the image contains a great deal of information on the
history of Dutch tiles from the 16th and 17th centuries, such as
Spanish-influenced mauresks, Chinese Wan-Li meanders derived from the Eastern
porcelain carried by Dutch ships, leaves, spider-head motifs and the famous bull’s-head
corner motifs. Plump leaves and roses encircle the work, which combines
nostalgia with a keen regard for the future. ‘I realised that this was
not the time to be ironic about the subject; in fact it is serious, rather
romantic and abstract. It is a Delft blue mandala on which to meditate and to
think about what is left over from tradition.A new morning with a new Daybreak.
What do we take with us to the
next millenium?"
G-BGDF
(B 737) G-MSKE (B 737)
G-OHAJ (B 737) G-BNLD (B 747)
G-CIVC (B 747) G-CIVN (B 747)
With the unveiling of its new corporate identity, British
Airways is providing the first glimpses of one of the world's largest arts
commissions ever. The airline is literally "painting the skies," with
the world images that form a central part of its new identity painted on to the
tails of its 308 aircraft and scores of thousands of items that bear its name,
from cars to calling cards.London-based design consultancy Newell and Sorrell
combed the world seeking out the ethnic and the indigenous, the famous and the
obscure, to transform British Airways' image as it flies into the next century.
They sought help from galleries, cultural attaches, embassies and art experts in
each country, ofter using interpreters. They went to painters, ceramicists,
potters, weavers, paper-cut artists, quilt makers, calligraphers, flag-makers
and sculptors. They travelled the globe to create the world's biggest gallery in
the sky!
|
Grootste schilderij ooit door Nederlandse kunstenaar vervaardigd |
Graffitispuiter
heeft iedereen bij de staart….
door
WIM KROESE (de Telegraaf, 21 juni 1997)
|
Delftsblauw schilderij op Britse vliegtuigen betekent eindelijk erkenning voor Hugo Kaagman |
LONDEN
/PARIJS, zaterdag
Van huis uit punker Hugo Kaagman wrijft zijn ogen uit. Het is onaards
vroeg op een Londense dag, maar dat doet hem niet wankelen. Wel de allereerste
aanblik van het kunstwerk dat van achter de ramen de hemel splijt. Zijn
kunstwerk wel te verstaan. Kaagman
oog in oog met de luchtbus 'Dageraad Delfts Blauw" waarvan de staart is
beschilderd met het grootste
schilderij ooit door een Nederlandse kunstenaar
vervaardigd, enige malen groter dan het Panorama Mesdag, zelfs groter dan het
beschilderde plafond in Nagasaki's Huis ten Bosch van Rob Scholte.
Photo:
Glenn Wassenbergh
In de nacht is de dertiende 'Triple Seven '-luchtbus in de vloot van British
Airways op Heathrow geland. Twaalf uur eerder kreeg fabrikant Boeing in Everett
aan de Amerikaanse Pacific-kust de laatste centjes van de 200 miljoen dollar die
dit reuzenvliegtuig kost. Zo meteen breekt de eerste werkdag aan voor een
levensduur van minstens 30 tot 50 jaar .Dat zou ongemerkt in gang zijn gezet als
die verduvelde Kaagman zijn vingers er niet naar had uitgestoken. In Terminal 4
van Heathrow groeit de nieuwe hofhouding rond de kunstenaar met hoogwaardige
dames en heren die als gasten van de Britse luchtvaartmaatschappij naar Parijs
zullen vliegen voor een vernissage rond Kaagmans opvallende staart in Delfs
blauw uitgevoerd. Daar sta je dan, Kaagman, vandaag zal je de hemel in worden
geprezen, terwijl je zo vaak de bak
hebt gezien omdat meneer met vrije kunst op openbare bouwwerken kliederde.
Deze kunst van formaat zal gaan reizen door de tijd en door de ruimte. En dat is
voor acceptatie door het publiek nog heel onwennig. Vooral omdat dit werk per se
geen versiering mag heten, maar voor een heus kunstwerk moet doorgaan. De
kritieken zijn dan ook niet van de lucht. In Amerika, Engeland en Frankrijk is
Hugo Kaagman voorpaginanieuws geworden. Er is nogal wat boosheid opgewekt in de
kolommen. "Het waait er zo weer af" is nog de vriendelijkste
opmerking. Maar de schimpscheuten gaan de kunstenaar voorbij, richting British
Airways. Van de goed verdienende vliegreus wordt een visitekaartje van het
Britse establishment verwacht, het keurmerk van de onberispelijke vliegende
butler. De wat stijve uitmonstering van de vliegende vloot in grijs en
donkerblauw met een rood biesje werd in gebruik gauw groezelig van aanzien, dat
kon niet langer- En ineens willen de bazen van British niet meer zo Brits zijn
maar zich een internationaal imago opplakken, zodat ook de Chinees, Chileen en
sjamaan zich thuis voelen alsof het hun vlieglijn is. Een reeks kunstenaars,
één per land, is aangetrokken om de versiertoer van British de felle
kleurschakeringen van kunstenaarspalet mee te geven. In drie jaar tijd worden de
honderden British Airways-vliegtuigen van een kakelbonte en wisselende staart
voorzien. Hugo Kaagman kreeg vijf grote Boeings toegewezen en zijn werk viel zo
in de smaak, dat zijn eerste Boeing in Parijs een tentoonstelling is
binnengevlogen. Voor een dagje
staat de 'Dageraad Delfts Blauw' op de Salon de l'Aeronautique, een plaats die
een schilderij waardig is en waar deze dag meer dan 100.000 toeschouwers worden
verwacht.
Rond het vliegtuig gutst het van de champagne. Jonge artiesten in de
speelpakjes van hun thuislandcultuur dartelen met viool, doedelzak, trompet en
zangstem tussen feestende gasten het kunstwerk ten weer . Hugo Kaagman (42) en
zijn in het oog springende levensgezellin Jeannette Dekeukeleire hebben zelf ook
een strak gegoten Delfts blauw pak aangetrokken, dat als een magneet alle
aandacht op hen trekt. Op elk moment kan de bewondering in jubel overgaan. Maar
Kaagman is wat je noemt 'cool'.
Hij geniet, is oprecht verbaasd, maar verspreidt een welhaast erudiete
waardigheid. De adeldom van een punker. De 42-jarige is het stadium van
verguizing voorbij. Vandaag signeert hij met twee meter hoge letters zijn
kunstwerk op devliegtuigstaart. Afwisselend in uitmuntend Frans, voorbeeldig
Engels en handig Duits wipt hij van camera naar camera. De internationale
publiciteitsmachine loopt hoog getoerd: Met zijn vanzelfsprekende schalks
lachende ogen hoeft hij geen strapatsen te maken om aandacht te krijgen.
In Amsterdam zal het wereldje nogwel eens de ogen uitwrijven over dit
aangewaaide succes. De eerste golven van jaloezie beuken op de Stadhouderskade,
waar Hugo's atelier staat.
"In '93 zat ik voor het laatst vast. Ik had het monster van Loch Ness op
een lullig betonnen muurtje in een metrohalte gespoten. Dat was de zoveelste
keer in de bak natuurlijk sinds ik me in de jaren zeventig als punker van
Haarlem naar Amsterdam begaf. Spuitbussen en sjablonen kwijt, boetes betaald,
vaak gepest door de politie en wat al niet meer. Heel wat keertjes veroordeeld
tot het betalen van de schoonmaakkosten van mijn graffiti. Maar in de metrobuis
staat nog wat van mij op de wand. Ik krijg er toch een kick van als ik erlangs
flits. "Kaagman werd tot graffiti gedreven omdat zijn vader hem een
opleiding tot schilder verbood. Dat was geen vak. Een uitstapje naar punk en dan
word je vanzelf een autonoom. Domicilie koos hij in het roemruchte Zebrahuis bij
het Weesperplein, nu een verlaten pand waar de gevel nog steeds huilt van de
druipende verf.
Met veel cynisme en een dosis humor gaat hij van bekende Nederlanders
stripfiguren maken die vanaf de gevels boodschappen de samenleving in sturen,
vanuit het gedachtegoed van een punker. Kunstpaus
Pierre Janssen vermaalt Kaagman tot een stripfiguur.
Onder een geschilderd portret van Hans Wiegel verzint hij de kreet: Drop de
neutronenbom, werkelozen amuseert u...
"Geen vandalistische dingen, hoor, daar heb ik geen zin in. Lekker in de
maling nemen, dat wel." En dat lukt als je op, het Groninger Kunstmuseum
een melkmeisje kladdert met het onderschrift: Is dat kunst? ... De politie gaf
hem opnieuw lik op stuk. The British Council in Amsterdam selecteerde Hugo voor
de prestigieuze opdracht van de Engelse luchtvaartmaatschappij.
Doorbraak
Met Schiphol kwam de doorbraak. In de jongste stationshal componeert Kaagman een
65 meter lange wand in Delftsblauw nabij het casino en de kinderspeelplaats.
Maar KLM wijst hem als kunstenaar af en het voorstelom een Delfts blauwe tram
door Amsterdam te laten rijden haalt het ook niet. Daartegenover staat dat
ABN-AMRO een grote klant wordt en Wolters Kluwer een jaarverslag door Kaagman
laat versieren onder het motto: De wereld gezien door een Delftsblauwe bril. Aan
de Britse vliegmaatschappij levert hij een schilderij van een bij een meter
waar-op in sjablonen heel wat typische Nederlandse taferelen zijn verwerkt. De
Gouden Eeuw zit erin, een vogelzwerm, windmolens en een koe. "Kijk, die
eenzame fietser die in de polder tegen de wind optornt, dat ben ikzelf."
Boeing gebruikte de sjablonen om het werk met een heel nieuw type slijtvaste,
verf op de staart aan te brengen. Ze hadden zo'n klus nog nooit eerder hoeven te
klaren en het kostte heel wat hoofdbrekensom het goed te doen. Hugo heeft laten
vastleggen dat British Airways tien jaar lang zijn werken op de luchtbussen in
tiptop-staat in stand moet houden. Daarnaast mogen de Britten het
oorspronkelijke werk opdelen tot versieringen van balpennen of verwerken in het
servies, om maar iets te noemen. Er wordt zelfs aan uniform decoratie gedacht.
Wat volgt nu, Kaagman? Je kunt niet meer terug naar de straat. "Ja, dat
vroeg ik me ook al af. Ik mag nog een stadsbus beschilderen in Delftsblauwe
motieven in de Griekse stad Thessaloniki. En er komt een Delftsblauwe
muurschildering in de Nederlandse ambassade te Kopenhagen, maar wat ik echt graag zou
willen is een grote overzichtstentoonstelling in het Stedelijk."Ik werk al
twintig jaar kei-hard en 80% van mijn werk heb ik nog nooit kunnen laten
zien." Het zou een hele stap zijn voor
de punker in hart en ziel, die wel
zonder ophef een universitaire studie sociale geografie op zijn conto heeft
staan. En heel bereisd blijkt te zijn. Geen wonder dat hij zo zijn talen
spreekt. Maar geef de man een spuitbus, stuur de politie op vakantie en
Amsterdam verandert in geen tijd in een openluchtmuseum waarbij het Stedelijk
zijn poorten wel kan sluiten.
|
Fantasy Airplanes
|
© Hugo Kaagman 2005 e-mail: info@artkitchen.nl Tel. 0(031)651483623
© Hugo Kaagman 2007 Tel. 0(031)651483623 e-mail: Hugo@Kaagman.nl
